Gebruikerswaardering: 5 / 5

Ster actiefSter actiefSter actiefSter actiefSter actief
 

Belevenissen KNIL

 

 

 

 

 

 

 

 


Johann Heinrich Jacob Brendgen. Belevenissen van een KNIL-officier in de periode 1942-1950. Militaire ervaringen voor en bij de politionele acties. Eigen beheer. 1980. 148 bladzijden.


Bespreking

Inleiding

Johann Heinrich Jacob Brendgen (Tjimahi, 16 november 1903, overleden Haarlem, 20 januari 1985) bereikte tijdens zijn militaire loopbaan bij het KNIL, gedurende welke hij in de jaren dertig onder meer ingedeeld was bij het Korps Marechaussee te Atjeh, de rang van kolonel. Hij was tevens de oprichter van de Stichting Peutjoet, die beoogt de graven der militairen aldaar te onderhouden. Na zijn pensionering was hij werkzaam als leraar wiskunde aan het Mendelcollege te Haarlem; hij was officier in de Orde van Oranje Nassau.Brendgen in 1947

Brendgen beschrijft zijn ervaringen tijdens de bezetting van Nederlands-Indië door Japan vanaf 28 februari 1942. Stuk voor stuk benoemt hij de posities die de eenheden innamen tijdens de strijd rondom Soebang en beschrijft hij de acties, tot het moment van de terugtocht der troepen op 8 maart.

Krijgsgevangenschap

In het hoofdstuk hierna vertelt Brendgen over zijn ervaringen in diverse Jappenkampen; hij verbleef tijdens de bezetting onder meer in het Changi-kamp (Singapore) en te Hindato, waar hij aan de spoorwegdijk moest werken.

Na de bezetting werd hij benoemd tot compagniescommandant te Pratchai (Bangkok) en in januari 1946 vertrok hij met zijn compagnie per Valentijn naar Makassar, waar hij de manschappen verder oefende en waarmee hij in februari 1946 een landing uitvoerde op Saleier (in de Java-zee).

Activiteiten tijdens de Politionele Acties

Op 27 november 1947 scheepte Brendgen zich in om naar Soerabaja te vertrekken. Hij gaf vervolgens gedurende het jaar 1948 leiding aan diverse zuiveringsacties te Djember en beschrijft deParade te Djemberze uitgebreid. In 1948 ondernam hij daarnaast een grote tocht over het Janggebergte (Java) en werd hierna benoemd tot militair commandant van de residentie Besoeki en tot luitenant-kolonel bevorderd.

Omdat de rust achter de demarcatielijn nog niet hersteld was nam Brendgen tijdens de Tweede Politionele Actie in december 1948 deel aan de acties op Oost-Java bij Toeren en Dampit. Hij beschrijft deze krijgsverrichtingen en de landing te Madioen uitgebreid in het boek en vervolgt met een beschrijving van de schermutselingen te Djenggawah en diverse andere plaatsen.

Laatste periode

Brendgen werd in december 1949 in de functie van territoriaal troepencommandant overgeplaatst naar Zuid-Sumatra en tevens bevorderd tot kolonel.  Hij diende in april 1950 zijn verzoekschrift tot pensionering in en vertrok eind juni 1950 naar Nederland. Brendgen eindigt het boek met een nabeschouwing.

Belevenissen van een KNIL-officier is fragmentarisch, haast als een dagboek, geschreven (veel foto's en kaartjes) en lezing vereist een zekere (achtergrond)kennis van deze periode uit de geschiedenis van Nederlands-Indië. Het is niet een boek dat aan te bevelen is indien dit de eerste kennismaking met de politionele acties is en evenmin als basiskennis van het KNIL en het jargon ontbreken.


Op de voorpagina van het boek staat een foto van de beëdiging te Djember van vier officieren afgebeeld (december 1948): v.r.n.l. D.A. Kok, commandant van het pionierpeloton, W.G. Hamer, H.A. Haenen, inlichtingsofficier en E.J. Feenstra, commandant van het carrierspeloton.  


[ Terug ]

f t

Login