Willem Coops


"Op koers naar Nagasaki" is te bestellen via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of de website van de Bataafsche Leeuw. ISBN nummer: 978 90 6707 672 2. Het boek kost € 27,00 (geen portokosten). Foto's bij dit artikel met dank aan W.J.C. Coops en F.J.A.P. Franck.


Inleiding

Het boek "Op koers naar Nagasaki", geschreven door mr. W.J.C. (Willem) Coops, behandelt het leHHT Coops kopieven van Marineofficier Herman Hendrik Timotheus Coops (1793-1865), net als zijn familie geboren en getogen in Doetinchem. Het werk werd dan ook op 30 oktober 2015 in deze stad, waar de vader van vice-admiraal Coops ooit burgemeester was, gepresenteerd aan de man die dit ambt tegenwoordig bekleedt, burgemeester N.E. Joosten.

De schrijver van "Op koers naar Nagasaki", mr W.J.C. Coops, is een afstammeling van de oom van vice-admiraal Coops. In zijn ouderlijk huis hing een portret van de zeevarende voorouder prominent aan de muur, zodat de interesse van Coops in de zeeofficier al vroeg gewekt werd.

Aanloop tot de publicatie van het boek

Willem Coops besloot, tweehonderd jaar nadat zijn verre familielid voor het eerst een schip had betreden,  Japans te gaan studeren in Leiden, waar hij door professor dr. W.J. Boot gewezen werd op een verslag over de zeevarende Coops, die een missie zou hebben geleid naar Japan. Enige jaren geleden intensiveerde Coops zijn zoektocht naar informatie, die hem onder meer voerde naP1000381 editedar het Nationaal Archief in Den Haag en het depot van het Scheepvaartmuseum in Amsterdam.  Later leidden zijn naspeuringen tot contacten met onder meer de Franse Marine en universiteiten in Japan.

Een der leukste aspecten van het onderzoek naar vice-admiraal Coops bleek de ontmoeting met het echtpaar Drabbe, dat in het bezit was van de decoraties van Coops (tegenwoordig bewaard in het depot van het Scheepvaartmuseum), die een rechtstreekse voorouder van mevrouw Drabbe bleek te zijn.

Toen Coops een uitgever zocht voor zijn bijna voltooide manuscrip kwam hij door een speling van het lot -  Coops voer op missie naar Deshima, De Bataafsche Leeuw toonde op haar homepage een foto van deze plaats -  terecht bij uitgeverij de Bataafsche Leeuw. Het werk "Öp koers naar Nagasaki" is de uiteindelijke vrucht van de succesvolle samenwerking.

Leven en werken van vice-admiraal Coops

Herman Hendrik Timotheus Coops meldde zich in 1807, op 13-jarige leeftijd, met een aanbeveling van de oud-burgemeester van Doetinchem en indertijd Minister van Marine Carel Hendrik Ver Huell (oom van Quirijn Maurits Rudolph Ver Huell), aan bij de Marine. Vanaf dat moment tot Coops aan het einde van diens loopbaan werd benoemd tot commandant van de Marinebasis te Vlissingen maakte hij meer mee dan wie ook in zijn leven.

Coops raakte in de woelige jaren van de negentiende eeuw in gevangenschap in Toulon verzeild, maakte ontdekkingsreizen, was deelnemer aan de expedities naar Saparoea en Palembang, participeerde in de Java-oorlog, streed mee tijdens de Belgische Opstand en ondernam diverse reizen naar  onder meer West-Indië en Japan. Hij diende onder vijf staatshoofden, waaronder de beide Napoleons en drie Koningen van het Koninkrijk der Nederlanden. Al deze activiteiten worden door Coops minutieus en boeiend beschreven in diens werk "Op koers naar Nagasaki".

Op koers naar Nagasaki

Coops was in 1844 in de rang van kapitein-ter-zee actief als commandant van Zr. Ms. fregat "Palembang". Met dit schip meerde hij in de zomer van 1844 in de haven van Nagasaki af. Hij had als opdracht om een brief van Koning Willem II aan de Keizer van Japan te overhandigen. Luitenant-ter-zee O.A. Uhlenbeck hield een persoonlijk verslag bij tijdens het verblijf in de waP1000388 editedteren van Japan, waaruit Willem Coops tijdens het beschrijven van de gebeurtenissen aldaar kon putten.

Het jaar 1844 vormde het startpunt van de diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Japan, omdat op dit moment het eerste westerlijke oorlogsfregat met een Koninklijke missive werd ontvangen. Eerdere aanrakingen konden beter geschaard worden onder de noemer van onderhoud van handelsbetrekkingen, daar deze veelal via de directeur van de handelspost Deshima en periodiek passerende handelsschepen verliepen.

Deze periode, de implicaties voor de betrekkingen van Nederland en Japan en de bezoeken over en weer tussen de Japanse leiding en de bemanning van de "Palembang", wordt door Coops in zijn werk uitgebreid en beeldend beschreven. Een van de resultanten was dat kapitein-ter-zee Coops de Japanse overheid suggereerde een eigen Marinemacht op te richten, een wenk die althans door krijgsheer Nabeshima Naomasa, verantwoordelijk voor de verdediging van Nagasaki en de haven daarvan, werd aangenomen.

Conclusie

"Op koers naar Nagasaki" is om meerdere redenen een zeer interessant boek: allereerst geeft het werk op krijgskundig gebied een boeiend overzicht van de oorlogshandelingen van het Koninkrijk der Nederlanden aan het begin van de negentiende eeuw in West en Oost. Daarnaast krijgt de lezer een fascinerende inkijk in de dan ontluikende diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Japan.

Biografieën van militairen worden in het anti-militaire en anti-autoritaire Nederland slechts zelden gepubliceerd. Alleen al daarom is het goed geschreven "Op weg naar Nagasaki" een waardevolle aanvulling op de bestaande literatuur en verdient het gelezen te worden door een breed publiek.


 

f t